Deney 02 · Başlangıç · ~8 dakika · Kulaklık öner
Ayağını yere vurduran şey sadece davul değil; müziğin zaman duygusudur.
Bunu kanıtlamak için içinde davul seti olmayan ama dünyanın en tanınmış ritmine sahip şarkıyı seçtik. Ritim bir enstrüman değildir — vuruşların zamanda dizilişidir. Bugün o dizilişi okumayı öğreneceksin.
Adım 1 — Kalıbı yakala
Güm — güm — ÇAK
Girişi dinle. Duyduğun kalıp üç vuruş: iki kalın yer vuruşu, bir tiz el çırpması. Bu kadar. Bütün şarkı bu üç vuruşun tekrarı üstünde yükseliyor.
News of the World (1977). Bu kayıtta davul seti yok: ritim, ayak vuruşları ve el çırpmalarından kurulu.
Gömülü oynatıcı bu ortamda açılamadı. Bu genellikle sayfa bilgisayardan dosya olarak açıldığında olur (YouTube, adres bilgisi gelmeyen isteği reddeder — hata 153). Siteye yüklendiğinde kendiliğinden çalışır. Şimdilik:
Şarkıyı YouTube'da tam bu saniyeden aç ↗Oynatıcı açılmıyor mu? YouTube'da aç ↗
Adım 2 — Vuruşu say
Sadece ayak vuruşlarını takip et
Aynı girişi tekrar dinle ama bu kez yalnız kalın vuruşları say: bir-iki... bir-iki... Bu düzenli nabız, müziğin "beat" dediğimiz kalp atışı. Tempoyu o belirliyor.
Adım 3 — Vurgunun yeri
Çırpma nereye düşüyor?
Şimdi dikkatini tiz çırpmaya ver. Hep aynı yere düşüyor: iki kalın vuruştan sonra, üçüncü sayıda. Ritmi tanınabilir yapan şey vuruşların kendisi değil, vurgunun nereye konduğu. Vokal girince de kalıbı kaybetme.
Bunu biliyor muydun?
Bu kalıp bilinçli bir tasarımdı: Brian May, seyircinin enstrümansız da katılabileceği bir şarkı istiyordu. Sonuç, stadyumların ortak dili oldu — çünkü 80.000 kişinin aynı anda çalabildiği tek "enstrüman" kendi bedenidir.
Adım 4 — Dinleme testi
Bu şarkının ritmini ne çalıyor?
Az önce üç kez dinledin. Cevabı artık biliyorsun:
Devamı, testi geçince açılır — burada rozetler kazanılır, verilmez.
Açıklama
Ritim neden enstrüman değil?
Ritim, seslerin zamandaki dizilişidir — hangi enstrümanın çaldığından bağımsız. Üç yapı taşını az önce kulağınla ayrıştırdın: beat (düzenli nabız — saydığın kalın vuruşlar), tempo (o nabzın hızı) ve vurgu (kalıbın kimliğini veren, öne çıkarılan vuruş — buradaki çırpma).
Beynin düzenli nabza kilitlenmeye programlıdır: müzik dinlerken motor sistemin — hareket planlayan bölgeler — sen kıpırdamasan bile aktifleşir. "Ayağım kendiliğinden tempo tutuyor" hissi tam olarak budur ve müzik bilişi araştırmalarının en sağlam bulgularındandır. Bu şarkı stadyumları tek vücut yapabiliyorsa, sebebi herkesin aynı nabza kilitlenebilmesidir.
Senin şarkın
Asıl sihir burada
Sevdiğin bir şarkıyı aç ve iki soru sor: nabız nerede (say: bir-iki-üç-dört) ve vurgu hangi sayıya düşüyor? Çoğu pop/rock şarkısında vurgu 2 ve 4'tedir — bunu bir kez fark edince her şarkıda duyarsın.
Pratik listesi
Ritmi netleştiren kayıtlar
Her biri ritmin başka bir yüzünü gösterir — caz, funk ve kendi geleneğimiz dahil:
Kazanım
Ritim katmanı açıldı
Artık nabzı sayabiliyor ve vurgunun yerini duyabiliyorsun. Bunu testte kanıtladın — kalıcı.
Bu deneyin dayandığı kaynaklar
- London (2012) — Hearing in Time: Psychological Aspects of Musical Meter
- Janata vd. (2012) — groove ve duyu-motor bağlanma (J. Exp. Psychology: General)
- Levitin (2006) — This Is Your Brain on Music